Kenniscentrum inzake antibioticagebruik en -resistentie bij dieren

Varken

  • by:
  • januari 5, 2016
  • Category: Antibioticaresistentie

Nieuwe vorm van colistine resistentie noopt tot voorzichtigheid colistine gebruik.


Eind november werd bekend dat in China een nieuwe vorm van colistine resistentie werd teruggevonden in bacteriën op vlees, in voedselproducerende dieren en in ziekenhuispatiënten (Liu et al., 2015). Dit nieuws is verontrustend aangezien het gaat om een horizontaal overdraagbare resistentiedeterminant.

Dit bericht heeft heel wat landen ertoe aangezet om na te gaan of dit nieuwe resistentiegen (mcr-1) ook in Europa voorkomt. In de afgelopen weken is bekend geraakt dat het resistentiegen werd teruggevonden in bacteriestammen (Salmonella, Escherichia coli) van dieren (varken / pluimvee) die de voorbije jaren werden geïsoleerd in verschillende Europese landen (VK, Denemarken, Nederland, Frankrijk en ook in België). 

Om te voorkomen dat dit nieuwe resistentiegen verder uitgeselecteerd en verspreid zou worden door het gebruik van colistine in de dierlijke productie wordt opgeroepen om het gebruik van colistine bij dieren tot een absoluut minimum te beperken.   

Daarom wordt aan de dierenartsen gevraagd om zoveel mogelijk  preventieve maatregelen toe te passen en indien een behandeling met antibiotica zich opdringt, na te gaan of er alternatieven voor colistine kunnen gebruikt worden. Alternatieven voor colistine zijn beschreven in het 
formularium voor verantwoord gebruik van antibacteriële middelen bij varkens, rundvee en pluimvee.
  

Vanwaar deze ongerustheid?

Colistine is in de humane geneeskunde één van de laatste behandelopties tegen multiresistente carbapenemase-producerende Enterobacteriaceae (E. coli en Klebsiella pneumoniae) en multiresistente stammen van Pseudomonas aeruginosa en Acinetobacter spp.

In het verleden werd resistentie tegen colistine in de diergeneeskunde gerapporteerd als relatief beperkt en werd deze enkel toegeschreven aan (relatief onstabiele) mutaties ter hoogte van het bacterieel chromosoom. Hierdoor werd ingeschat dat de kans op verspreiding van deze vorm van resistentie uiterst beperkt was. De nieuw gedetecteerde vorm van resistentie betreft echter een horizontaal overdraagbaar resistentiegen, dat bovendien teruggevonden werd op verschillende plasmiden. Dit duidt erop dat dit resistentiegen het potentieel heeft om overgedragen te worden tussen bacteriën. In afwachting van verdere bevestiging van het risico van deze overdraagbare vorm van colistine resistentie wordt aangeraden colistine gebruik tot het strikt noodzakelijk minimum te beperken.